Φαγούρα στο σώμα: Πότε εμφανίζεται και τι σημαίνει για την υγεία μας

Η φαγούρα στο δέρμα είναι ένα σύνηθες φαινόμενο, το οποίο, όμως, μπορεί να συνδέεται με κάποια προβλήματα υγείας και να μην οφείλεται απλά σε ξηροδερμία, όταν είναι χρόνια.

 

Φαγούρα στο δέρμα: Ποια προβλήματα υγείας την προκαλούν

Συνεπώς, υπάρχουν 11 καταστάσεις που συνδέονται με τη φαγούρα και σ’ αυτές τις περιπτώσεις δεν πρέπει να την αγνοήσετε.

 

Νεφρική νόσος

Μια έντονη φαγούρα σε όλο το σώμα εμφανίζεται συχνά σε άτομα με νεφρική νόσο τελευταίου σταδίου ή σε πάσχοντες από χρόνια νεφρική ανεπάρκεια. Μελέτη έδειξε ότι το 42% των ασθενών που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση έχουν μέτρια έως έντονη φαγούρα. Δεν είναι σαφές γιατί η νεφρική νόσος προκαλεί φαγούρα, αλλά οι γιατροί εικάζουν ότι οφείλεται στις τοξίνες που υπάρχουν στο σώμα όταν τα νεφρά δεν μπορούν να απομακρύνουν τα απόβλητα από την κυκλοφορία του αίματος.

 

Ηπατική νόσος

Η φαγούρα μπορεί να αποτελεί πρώιμο σύμπτωμα της ηπατικής νόσου. Αν το συκώτι δεν λειτουργεί σωστά για να αποτοξινώσει το σώμα, τα υποπροϊόντα όπως τα χολικά οξέα δημιουργούν βλάβες.

 

Παραισθητική νωταλγία

Πρόκειται για μια νευροπάθεια με επίμονες και έντονες δερματικές εκδηλώσεις, οι οποίες, αν δεν αντιμετωπιστούν, υπονομεύουν σημαντικά την ποιότητα ζωής των ασθενών. Συνήθως εμφανίζεται ξαφνικά σε άτομα ηλικίας άνω των 40 ετών (συχνότερα σε γυναίκες) και, εκτός από τον επίμονο, ανυπόφορο κνησμό, μπορεί να προκαλέσει πόνο, ευαισθησία στο άγγιγμα (οι ασθενείς συχνά νιώθουν ενόχληση ακόμα και από τα ρούχα τους) ή ακόμα και ήπιο αίσθημα καύσου (κάψιμο).

Κοιλιοκάκη

Στα συμπτώματα της κοιλιοκάκης περιλαμβάνεται και η ερπητοειδής δερματίτιδα. Άτομα που έχουν τα χρόνια δερματικά συμπτώματα, συχνά εμφανίζουν ασυμπτωματική κοιλιοκάκη ως πρωτοπαθή νόσο. Η ίδια η κοιλιοκάκη είναι συνήθως πολύ έντονη σε όσους επηρεάζονται. Η πάθηση εκδηλώνεται με κνησμώδες εξάνθημα με κηλίδες που συνοδεύεται από ερεθισμό και φλεγμονή, φουσκάλες και φυσαλίδες, κυρίως συμμετρικές επιμερισμένες σε όλο το σώμα. Ξεκινούν από το τριχωτό της κεφαλής, το μέτωπο, προχωρούν στο στήθος και εξαπλώνονται σε ώμους, βραχίονες, αγκώνες, πλάτη, γλουτούς και γόνατα.

 

Λέμφωμα

Η φαγούρα στο δέρμα μπορεί να αποτελεί ένδειξη αιματολογικών διαταραχών, ενώ συχνά είναι το πρώτο σύμπτωμα του λεμφώματος Hodgkin ή μη Hodgkin. Υπάρχει επίσης συσχέτιση της νόσου με τη σοβαρότητα και την ένταση της φαγούρας, η οποία είναι έντονη, επίμονη και γενικευμένη. Η επανεμφάνιση της φαγούρας, μπορεί να αποτελεί ένδειξη υποτροπής της κακοήθειας.

 

Υποθυρεοειδισμός ή υπερθυρεοειδισμό

Όταν ο θυρεοειδής είναι υπερδραστήριος ή υπολειτουργεί, μπορεί να προκαλέσει παράξενη αίσθηση στο δέρμα. Η αιτία παραμένει άγνωστη, εικάζεται όμως ότι οφείλεται στις αλλαγές στους ιδρωτοποιούς αδένες που προκαλούν ξηροδερμία.

Αλλεργίες

Πολλές δερματικές αλλεργίες χαρακτηρίζονται με το γενικό όρο δερματίτιδες, οι οποίες ενεργοποιούνται όταν έρχεστε σε επαφή με ένα αλλεργιογόνο. Κάποια φυτά, το νικέλιο ή συστατικά σε προϊόντα προσωπικής φροντίδας, μπορεί να προκαλέσουν δερματίτιδα εξ επαφής. Ο δερματολόγος θα σας υποβάλλει σε σχετικά τεστ για να εντοπίσει το στοιχείο που πυροδοτεί την αλλεργία.

 

Εμμηνόπαυση

Τα οιστρογόνα αποτελούν βασικό στοιχείο για την παραγωγή κολλαγόνου και η μειωμένη παραγωγή τους κατά την εμμηνόπαυση προκαλεί έλλειψη υγρασίας στο δέρμα και ξηροδερμία. Στο στάδιο αυτό είναι πολύ σημαντική η ενυδάτωση της επιδερμίδας για να ανακουφιστείτε από τη φαγούρα.

 

Καρκίνος του μαστού

Η νόσος Paget του μαστού είναι μια σπάνια μορφή καρκίνου μαστού, που υπολογίζεται σε λιγότερο από 5% όλων των καρκίνων μαστού, μιμείται την μαστίτιδα και αρχίζει από τους πόρους του μαστού και επεκτείνεται στο δέρμα της θηλής και της θηλαίας άλου γύρω από τη θηλή. Η φαγούρα είναι βασικό σύμπτωμα της νόσου.

Εγκυμοσύνη

Υπολογίζεται ότι μία στις 150 γυναίκες εμφανίζει κνησμό στην περίοδο της εγκυμοσύνης, κυρίως στην περιοχή της κοιλιάς, αλλά και στα χέρια και τα πόδια. Ο έντονος κνησμός εμφανίζεται περίπου στην 22η εβδομάδα κύησης, όταν η κοιλιά της εγκύου αρχίζει να φουσκώνει. Πρόκειται για φυσιολογικό σύμπτωμα που δεν πρέπει να προκαλεί ανησυχία και υποχωρεί από μόνο του.

 

Δερματογραφία

Η δερματογραφία ή γραφή του δέρματος, είναι η κατάσταση κατά την οποία, όταν κάποιος ξύσει ελαφρά το δέρμα του, κοκκινίζει και πρήζεται. Η αιτία της είναι άγνωστη και μπορεί να προκληθεί από απλές καθημερινές καταστάσεις, όπως η τριβή με τα ρούχα ή τα σεντόνια. Έχουν αναφερθεί ωστόσο περιστατικά δερματογραφίας μετά από λοίμωξη, συναισθηματική αναστάτωση ή φάρμακα, όπως η πενικιλίνη. Συνήθως αντιμετωπίζεται με αντισταμινικά για την ανακούφιση της φλεγμονής.

Φαγούρα στο σώμα: Πότε εμφανίζεται και τι μπορεί να σημαίνει για την υγεία μας

Η φαγούρα στο σώμα είναι ένα πολύ συχνό σύμπτωμα και τις περισσότερες φορές δεν κρύβει κάτι σοβαρό.

Μπορεί να εμφανιστεί εξαιτίας ξηροδερμίας, αλλεργίας, ερεθισμού από κάποιο προϊόν, τσιμπήματος εντόμου ή μιας δερματικής πάθησης.

Σε ορισμένες περιπτώσεις όμως, ιδιαίτερα όταν η φαγούρα επιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα ή εμφανίζεται σε ολόκληρο το σώμα χωρίς εμφανές εξάνθημα, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.

Τι είναι η φαγούρα;

Η φαγούρα, που στην ιατρική ονομάζεται κνησμός, είναι η ενοχλητική αίσθηση που δημιουργεί την ανάγκη να ξύσουμε το δέρμα.

Μπορεί να εμφανιστεί σε ένα μικρό σημείο ή σε μεγάλη περιοχή του σώματος.

Το δέρμα μπορεί να φαίνεται εντελώς φυσιολογικό ή να παρουσιάζει:

• Κοκκινίλες.
• Ξηρότητα.
• Σπυράκια ή εξογκώματα.
• Λέπια.
• Φουσκάλες.
• Πληγές από το συνεχές ξύσιμο.

Το έντονο ξύσιμο μπορεί να τραυματίσει το δέρμα και να αυξήσει τον κίνδυνο μόλυνσης.

Η ξηροδερμία είναι μία από τις συχνότερες αιτίες

Πολύ συχνά η φαγούρα προκαλείται απλώς από ξηρό δέρμα.

Η ξηροδερμία μπορεί να εμφανιστεί:

• Τον χειμώνα λόγω κρύου και ξηρού αέρα.
• Το καλοκαίρι μετά από πολύ ήλιο.
• Μετά από συχνά ή πολύ ζεστά ντους.
• Με τη χρήση ισχυρών σαπουνιών και καθαριστικών.
• Όσο μεγαλώνει η ηλικία.

Το δέρμα μπορεί να φαίνεται τραχύ, να ξεφλουδίζει ή να παρουσιάζει μικρές ρωγμές.

Αλλεργίες και ερεθισμός του δέρματος

Η φαγούρα μπορεί επίσης να εμφανιστεί μετά από επαφή με ουσίες που ερεθίζουν το δέρμα.

Συχνά αίτια είναι:

• Απορρυπαντικά.
• Αρώματα.
• Καλλυντικά.
• Κρέμες.
• Σαπούνια.
• Κοσμήματα που περιέχουν νικέλιο.
• Ορισμένα υφάσματα.
• Προϊόντα καθαρισμού.

Η κατάσταση αυτή μπορεί να είναι μορφή δερματίτιδας εξ επαφής και συχνά συνοδεύεται από κοκκινίλα, ξηρότητα ή εξάνθημα.

Κνίδωση: Όταν εμφανίζονται έντονα σημάδια

Η κνίδωση προκαλεί έντονη φαγούρα και χαρακτηριστικά εξογκώματα ή πλάκες στο δέρμα.

Μπορεί να σχετίζεται με:

• Αλλεργική αντίδραση.
• Ιογενή λοίμωξη.
• Ορισμένα φάρμακα.
• Τρόφιμα.
• Τσιμπήματα εντόμων.
• Θερμότητα ή κρύο.

Τα σημάδια μπορεί να εμφανίζονται σε ένα σημείο και στη συνέχεια να εξαφανίζονται και να εμφανίζονται αλλού.

Έκζεμα και ψωρίαση

Δερματικές παθήσεις όπως το έκζεμα και η ψωρίαση μπορούν επίσης να προκαλέσουν έντονη φαγούρα.

Στο έκζεμα το δέρμα μπορεί να είναι:

• Ξηρό.
• Κόκκινο ή ερεθισμένο.
• Σκασμένο.
• Πολύ ευαίσθητο.

Στην ψωρίαση εμφανίζονται συνήθως πιο παχιές περιοχές δέρματος με λέπια.

Τσιμπήματα εντόμων

Κουνούπια, ψύλλοι και άλλα έντομα μπορούν να προκαλέσουν εντοπισμένη ή πιο εκτεταμένη φαγούρα.

Συνήθως υπάρχουν μικρά κόκκινα σημάδια ή εξογκώματα στο σημείο του τσιμπήματος.

Η ενόχληση συνήθως υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες.

Ψώρα: Η έντονη φαγούρα τη νύχτα

Η ψώρα προκαλείται από ένα μικροσκοπικό άκαρι που εισχωρεί στο ανώτερο στρώμα του δέρματος.

Η φαγούρα είναι συχνά ιδιαίτερα έντονη τη νύχτα.

Μπορεί να εμφανιστούν μικρά σπυράκια ή λεπτές γραμμές, ιδιαίτερα:

• Ανάμεσα στα δάχτυλα.
• Στους καρπούς.
• Στις μασχάλες.
• Στη μέση.
• Στη βουβωνική περιοχή.

Η ψώρα χρειάζεται ειδική θεραπεία και μπορεί να μεταδοθεί εύκολα σε άλλα άτομα που ζουν στο ίδιο σπίτι.

Μπορεί να φταίνε τα φάρμακα;

Ναι. Ορισμένα φάρμακα μπορεί να προκαλέσουν κνησμό είτε λόγω αλλεργικής αντίδρασης είτε ως ανεπιθύμητη ενέργεια.

Η φαγούρα μπορεί να εμφανιστεί μαζί με εξάνθημα ή χωρίς εμφανή αλλαγή στο δέρμα.

Δεν πρέπει να διακόπτεται κάποιο φάρμακο χωρίς συνεννόηση με γιατρό.

Εάν η φαγούρα ξεκίνησε μετά την έναρξη νέου φαρμάκου, είναι καλό να ενημερωθεί ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός.

Φαγούρα χωρίς εξάνθημα

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η φαγούρα όταν εμφανίζεται χωρίς να υπάρχει εμφανές εξάνθημα.

Πολύ συχνά μπορεί να οφείλεται πάλι σε ξηροδερμία.

Όταν όμως είναι έντονη, γενικευμένη και επιμένει, ο γιατρός μπορεί να θελήσει να αποκλείσει και άλλες αιτίες.

Σε ορισμένες περιπτώσεις ο γενικευμένος κνησμός μπορεί να σχετίζεται με προβλήματα:

• Του ήπατος.
• Των νεφρών.
• Του θυρεοειδούς.
• Του αίματος.
• Με ορισμένες μεταβολικές παθήσεις.

Αυτές είναι σαφώς λιγότερο συχνές αιτίες και η παρουσία φαγούρας δεν σημαίνει ότι κάποιος έχει σοβαρή πάθηση.

Φαγούρα και ήπαρ

Ορισμένες παθήσεις του ήπατος και των χοληφόρων μπορούν να προκαλέσουν έντονο κνησμό.

Σε τέτοιες περιπτώσεις μπορεί να μην υπάρχει εξάνθημα.

Εάν υπάρχουν παράλληλα:

• Κίτρινο χρώμα στα μάτια ή στο δέρμα.
• Πολύ σκούρα ούρα.
• Ανοιχτόχρωμα κόπρανα.
• Έντονη κόπωση.
• Πόνος στην άνω δεξιά κοιλιά.

χρειάζεται ιατρικός έλεγχος.

Φαγούρα και νεφρά

Έντονος κνησμός μπορεί να εμφανιστεί και σε ανθρώπους με σοβαρή χρόνια νεφρική νόσο.

Αυτό αφορά κυρίως προχωρημένες περιπτώσεις και δεν πρέπει να θεωρεί κάποιος ότι μια απλή φαγούρα σημαίνει πρόβλημα στα νεφρά.

Ο γιατρός αξιολογεί πάντα το σύνολο των συμπτωμάτων και το ιατρικό ιστορικό.

Τι γίνεται με τον θυρεοειδή;

Ορισμένες διαταραχές του θυρεοειδούς μπορούν να επηρεάσουν το δέρμα.

Για παράδειγμα, ο υποθυρεοειδισμός μπορεί να προκαλέσει έντονη ξηροδερμία, η οποία με τη σειρά της μπορεί να προκαλεί φαγούρα.

Συνήθως υπάρχουν και άλλα συμπτώματα, όπως κόπωση, μεταβολές στο βάρος ή ευαισθησία στο κρύο.

Η φαγούρα στην εγκυμοσύνη

Η φαγούρα είναι αρκετά συχνή κατά την εγκυμοσύνη, καθώς το δέρμα τεντώνεται και συμβαίνουν ορμονικές αλλαγές.

Ωστόσο, έντονη φαγούρα χωρίς εξάνθημα, ιδιαίτερα στις παλάμες και στα πέλματα και κυρίως τη νύχτα, χρειάζεται άμεση ενημέρωση του γιατρού ή της μαίας.

Σε ορισμένες εγκύους μπορεί να σχετίζεται με ενδοηπατική χολόσταση της κύησης, η οποία απαιτεί ιατρική παρακολούθηση.

Γιατί το ξύσιμο κάνει τη φαγούρα χειρότερη;

Το ξύσιμο προσφέρει προσωρινή ανακούφιση.

Όταν όμως επαναλαμβάνεται συνεχώς, ερεθίζει ακόμη περισσότερο το δέρμα.

Έτσι μπορεί να δημιουργηθεί ένας κύκλος:

Φαγούρα → ξύσιμο → ερεθισμός → ακόμη περισσότερη φαγούρα.

Σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να δημιουργηθούν πληγές, πάχυνση του δέρματος ή μόλυνση.

Τι μπορούμε να κάνουμε για να ανακουφίσουμε τη φαγούρα;

Εάν πρόκειται για ήπια φαγούρα χωρίς ανησυχητικά συμπτώματα, ορισμένες απλές κινήσεις μπορεί να βοηθήσουν:

• Χρησιμοποιήστε ενυδατική κρέμα χωρίς άρωμα.
• Αποφύγετε πολύ ζεστό νερό στο μπάνιο.
• Κάντε σύντομα και χλιαρά ντους.
• Αποφύγετε αρωματικά σαπούνια και αφρόλουτρα.
• Φορέστε χαλαρά βαμβακερά ρούχα.
• Κρατήστε τα νύχια κοντά.
• Αποφύγετε το έντονο ξύσιμο.
• Μια δροσερή κομπρέσα μπορεί να ανακουφίσει προσωρινά.

Οι ενυδατικές κρέμες και τα μαλακτικά βοηθούν ιδιαίτερα όταν ο κνησμός σχετίζεται με ξηρό δέρμα.

Χρειάζεται πάντα αντιισταμινικό;

Όχι.

Τα αντιισταμινικά μπορούν να βοηθήσουν σε ορισμένους τύπους φαγούρας, ιδιαίτερα όταν υπάρχει αλλεργία ή κνίδωση.

Δεν βοηθούν όμως σε κάθε αιτία κνησμού.

Η θεραπεία πρέπει να εξαρτάται από την αιτία και όχι απλώς από το σύμπτωμα.

Πότε χρειάζεται γιατρός;

Καλό είναι να ζητηθεί ιατρική συμβουλή όταν η φαγούρα:

• Είναι έντονη και επιμένει.
• Εμφανίζεται σε ολόκληρο το σώμα.
• Επανέρχεται συνεχώς.
• Δεν βελτιώνεται με απλή περιποίηση του δέρματος.
• Διαταράσσει τον ύπνο ή την καθημερινότητα.
• Συνοδεύεται από ανεξήγητη απώλεια βάρους.
• Συνοδεύεται από έντονη κόπωση.
• Συνοδεύεται από πυρετό.
• Υπάρχει πρήξιμο ή πόνος.
• Υπάρχει κιτρίνισμα στο δέρμα ή στα μάτια.
• Υπάρχει εξάνθημα που εξαπλώνεται γρήγορα.

Πότε χρειάζεται άμεση βοήθεια;

Εάν η φαγούρα εμφανιστεί ξαφνικά μαζί με πρήξιμο στα χείλη, στη γλώσσα ή στον λαιμό, δυσκολία στην αναπνοή ή έντονη ζάλη, μπορεί να πρόκειται για σοβαρή αλλεργική αντίδραση και χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια.

Επείγουσα αξιολόγηση χρειάζεται επίσης όταν υπάρχει σοβαρό εξάνθημα με:

• Φουσκάλες.
• Απολέπιση του δέρματος.
• Πυρετό.
• Έντονο πόνο.
• Προσβολή του στόματος ή των ματιών.

Το βασικό που πρέπει να θυμόμαστε

Η φαγούρα στο σώμα είναι πολύ συχνή και συνήθως οφείλεται σε απλά αίτια, όπως ξηροδερμία, ερεθισμός, αλλεργία ή κάποια κοινή δερματική πάθηση.

Όταν όμως είναι έντονη, γενικευμένη, εμφανίζεται χωρίς εμφανή αιτία ή επιμένει για αρκετό διάστημα, αξίζει να αξιολογηθεί από γιατρό.

Η φαγούρα είναι ένα σύμπτωμα και όχι μια διάγνωση.

Το σημαντικό είναι να βρεθεί η πραγματική αιτία και να αντιμετωπιστεί σωστά.

Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική εξέταση, διάγνωση ή θεραπεία.

Η σελίδα αποποιείται κάθε ευθύνη από τις αναδημοσιεύσεις άρθρων τρίτων ιστοσελίδων, για τα οποία (άρθρα) την ευθύνη την έχει ο υπογράφων ως πηγή.

*Το περιεχόμενο του παρόντος άρθρου, συμπεριλαμβανομένης οποιασδήποτε ιατρικής γνωμάτευσης και κάθε άλλης πληροφορίας που σχετίζεται με την υγεία, είναι μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν θα πρέπει να θεωρηθεί ως μια συγκεκριμένη διάγνωση ή θεραπευτικό πλάνο για κανένα άτομο. Η χρήση αυτής της ιστοσελίδας και των πληροφοριών που περιέχονται σε αυτήν, δεν δημιουργεί μια σχέση γιατρού-ασθενή. Πάντα να αναζητείτε την άμεση συμβουλή του προσωπικού σας γιατρού σε σχέση με οποιεσδήποτε ερωτήσεις ή προβλήματα που αντιμετωπίζετε με την υγεία σας.