Μέλι, κουρκουμάς, κανέλα, chia και μηλόξιδο: Τι μπορεί πραγματικά να προσφέρει αυτό το πρωινό μείγμα

 

Μέλι, κανέλα, κουρκουμάς, μηλόξιδο και σπόροι chia: πέντε υλικά που βρίσκουμε εύκολα στην κουζίνα και τα οποία έχουν γίνει ιδιαίτερα δημοφιλή σε σπιτικές συνταγές ευεξίας.

Στο διαδίκτυο, μάλιστα, κυκλοφορούν εντυπωσιακοί ισχυρισμοί ότι δύο κουταλιές από έναν συγκεκριμένο συνδυασμό μπορούν να ανακουφίσουν τον πόνο στις αρθρώσεις και στα οστά, να ρυθμίσουν το σάκχαρο, να βελτιώσουν τη διάθεση, να αντιμετωπίσουν το άγχος και την κατάθλιψη και ακόμη να βοηθήσουν στις αιμορροΐδες.

Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη.

Ορισμένα από τα συστατικά έχουν πράγματι μελετηθεί για συγκεκριμένες επιδράσεις στην υγεία. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι όταν τα ανακατέψουμε δημιουργούμε ένα φυσικό «φάρμακο» για όλες αυτές τις παθήσεις.

Ας δούμε λοιπόν τι περιέχει το συγκεκριμένο μείγμα, πώς παρασκευάζεται και, κυρίως, τι γνωρίζουμε πραγματικά για τα συστατικά του.

 

Το μείγμα με τα 5 υλικά

Η συνταγή που έχει γίνει δημοφιλής περιλαμβάνει:

• 2 κουταλιές της σούπας μέλι
• 1 κουταλάκι του γλυκού κανέλα
• 1 κουταλάκι του γλυκού κουρκουμά
• 1 κουταλιά της σούπας μηλόξιδο
• 1 κουταλάκι του γλυκού σπόρους chia

Ανακατεύουμε καλά τα υλικά μέχρι να δημιουργηθεί ένα ομοιογενές μείγμα.

Αν πρόκειται να φυλαχθεί, το τοποθετούμε σε καθαρό κλειστό δοχείο στο ψυγείο.

Πρέπει να το παίρνουμε με άδειο στομάχι;

Η viral συνταγή προτείνει συνήθως δύο κουταλάκια το πρωί με άδειο στομάχι.

Δεν υπάρχει όμως αποδεδειγμένο πλεονέκτημα στο να καταναλώνεται νηστικός κάποιος.

Ούτε υπάρχει συγκεκριμένη ώρα κατά την οποία τα υλικά αποκτούν ξαφνικά μεγαλύτερη θεραπευτική δράση.

Μάλιστα, το μηλόξιδο είναι όξινο και μπορεί σε ορισμένους ανθρώπους να ερεθίσει το στομάχι ή να επιδεινώσει συμπτώματα παλινδρόμησης.

Επομένως, δεν υπάρχει λόγος να πιέζει κάποιος τον εαυτό του να το καταναλώνει νηστικός επειδή πιστεύει ότι διαφορετικά «δεν θα λειτουργήσει».

Μπορεί να εξαφανίσει τον πόνο στις αρθρώσεις;

Όχι.

Εδώ όμως υπάρχει ένα ενδιαφέρον κομμάτι της επιστημονικής έρευνας.

Ο κουρκουμάς περιέχει κουρκουμινοειδή, με γνωστότερο την κουρκουμίνη, τα οποία έχουν μελετηθεί για τις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές τους.

Κλινικές μελέτες και μετα-αναλύσεις έχουν εξετάσει σκευάσματα κουρκουμά και κουρκουμίνης σε ανθρώπους με οστεοαρθρίτιδα, ιδιαίτερα στο γόνατο.

Ορισμένες μελέτες έχουν δείξει μείωση του πόνου και βελτίωση ορισμένων συμπτωμάτων.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ένα κουταλάκι κουρκουμά ανακατεμένο με μέλι, ξίδι και κανέλα αποτελεί θεραπεία για την οστεοαρθρίτιδα.

Τα σκευάσματα, οι συγκεντρώσεις και οι δόσεις που χρησιμοποιούνται στις κλινικές μελέτες διαφέρουν σημαντικά από μια απλή μαγειρική συνταγή.

Άλλο ο πόνος στις αρθρώσεις και άλλο ο «πόνος στα κόκαλα»

Η έκφραση «πονούν τα κόκαλά μου» χρησιμοποιείται πολύ συχνά στην καθημερινότητα.

Ιατρικά όμως δεν πρέπει να βάζουμε όλους τους πόνους στην ίδια κατηγορία.

Ένας πόνος μπορεί να προέρχεται από:

• άρθρωση,
• μυ,
• τένοντα,
• σύνδεσμο,
• νεύρο,
• ή πραγματικά από το οστό.

Οι αιτίες και η αντιμετώπιση μπορεί να είναι εντελώς διαφορετικές.

Γι’ αυτό ένας νέος, έντονος ή επίμονος πόνος δεν πρέπει απλώς να καλύπτεται με κάποιο σπιτικό μείγμα.

Μπορεί να «δυναμώσει» τα οστά;

Οι σπόροι chia είναι μια θρεπτική τροφή.

Περιέχουν μεταξύ άλλων φυτικές ίνες, φυτική πρωτεΐνη, ασβέστιο, μαγνήσιο και άλφα-λινολενικό οξύ (ALA), ένα φυτικό ωμέγα-3 λιπαρό οξύ.

Αυτό τους επιτρέπει να αποτελούν μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής.

Δεν υπάρχουν όμως στοιχεία ότι ένα κουταλάκι chia την ημέρα μαζί με τα υπόλοιπα υλικά θεραπεύει την οστεοπόρωση ή εξαφανίζει τον οστικό πόνο.

Η υγεία των οστών εξαρτάται από πολύ περισσότερα πράγματα.

Τι χρειάζονται πραγματικά τα οστά;

Σημαντικό ρόλο παίζουν:

• η επαρκής πρόσληψη ασβεστίου,
• η βιταμίνη D,
• η επαρκής πρωτεΐνη,
• η άσκηση με φόρτιση και αντιστάσεις,
• η ηλικία,
• οι ορμονικοί παράγοντες,
• το κάπνισμα και το αλκοόλ,
• ορισμένες παθήσεις,
• και ορισμένα φάρμακα.

Αν υπάρχει οστεοπενία ή οστεοπόρωση, η αντιμετώπιση πρέπει να γίνεται με βάση τον πραγματικό κίνδυνο κατάγματος και τις οδηγίες του γιατρού.

Κουρκουμάς και φλεγμονή

Η κουρκουμίνη έχει μελετηθεί εκτενώς σε εργαστηριακό επίπεδο για την επίδρασή της σε διάφορα μονοπάτια της φλεγμονής.

Υπάρχουν επίσης ανθρώπινες κλινικές μελέτες.

Αυτό είναι διαφορετικό από τον ισχυρισμό ότι ο κουρκουμάς «σβήνει τη φλεγμονή από όλο το σώμα».

Η φλεγμονή δεν είναι μία μοναδική ασθένεια και δεν θεραπεύεται γενικά με ένα μπαχαρικό.

Υπάρχουν πολλές διαφορετικές φλεγμονώδεις καταστάσεις, καθεμία με διαφορετική αιτία και θεραπεία.

Και η κανέλα; Μπορεί να ρυθμίσει το σάκχαρο;

Η κανέλα έχει επίσης μελετηθεί αρκετά.

Ορισμένες κλινικές μελέτες και μετα-αναλύσεις έχουν παρατηρήσει μικρές βελτιώσεις σε δείκτες γλυκαιμικού ελέγχου σε ανθρώπους με διαβήτη τύπου 2.

Τα αποτελέσματα όμως παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές ανάμεσα στις μελέτες.

Διαφέρουν:

• οι ποσότητες κανέλας,
• το είδος κανέλας,
• η διάρκεια της παρέμβασης,
• η μορφή του συμπληρώματος,
• και τα χαρακτηριστικά των συμμετεχόντων.

Η κανέλα επομένως δεν αποτελεί υποκατάστατο της θεραπείας του διαβήτη.

Κάποιος που λαμβάνει φάρμακα για το σάκχαρο δεν πρέπει να τα μειώσει ή να τα διακόψει επειδή άρχισε να καταναλώνει κανέλα.

Τι γνωρίζουμε για το μηλόξιδο;

Το μηλόξιδο είναι ένα ακόμη συστατικό που έχει αποκτήσει σχεδόν μυθική φήμη στο διαδίκτυο.

Έχουν πραγματοποιηθεί μικρές μελέτες για την επίδραση του ξιδιού στη γλυκόζη μετά από ένα γεύμα και σε άλλους μεταβολικούς δείκτες.

Τα δεδομένα όμως δεν το μετατρέπουν σε θεραπεία για τον διαβήτη.

Επιπλέον, το μηλόξιδο είναι όξινο.

Σε μεγάλη ή συχνή κατανάλωση μπορεί:

• να ερεθίσει τον οισοφάγο ή το στομάχι,
• να επιδεινώσει παλινδρόμηση σε ορισμένους ανθρώπους,
• και να επηρεάσει το σμάλτο των δοντιών.

Γι’ αυτό δεν χρειάζεται η λογική «όσο περισσότερο τόσο καλύτερα».

Το μέλι είναι υγιεινό, αλλά παραμένει πηγή σακχάρων

Το μέλι περιέχει διάφορες φυτικές ενώσεις και χρησιμοποιείται ως τρόφιμο εδώ και χιλιάδες χρόνια.

Αυτό όμως δεν αναιρεί ένα βασικό γεγονός:

το μέλι αποτελεί κυρίως πηγή σακχάρων.

Δύο κουταλιές της σούπας δεν είναι μια αμελητέα ποσότητα, ειδικά για κάποιον που παρακολουθεί την πρόσληψη σακχάρων ή έχει διαβήτη.

Το γεγονός ότι ένα σάκχαρο είναι «φυσικό» δεν σημαίνει ότι παύει να επηρεάζει την πρόσληψη υδατανθράκων και θερμίδων.

Μέλι για περισσότερη ενέργεια;

Το μέλι περιέχει υδατάνθρακες και επομένως μπορεί να προσφέρει ενέργεια όπως και άλλες τροφές που περιέχουν σάκχαρα.

Δεν υπάρχει όμως καλή απόδειξη ότι οι «φυσικές ενώσεις» του μελιού θεραπεύουν την κόπωση ή βελτιώνουν ειδικά την ψυχική διάθεση.

Αν κάποιος αισθάνεται επίμονη και ανεξήγητη εξάντληση, χρειάζεται να αναζητηθεί η αιτία αντί να αντιμετωπίζεται το σύμπτωμα με ζάχαρη ή μέλι.

Μπορεί το συγκεκριμένο μείγμα να θεραπεύσει το άγχος;

Όχι.

Το άγχος δεν αντιμετωπίζεται με δύο κουταλάκια από ένα τρόφιμο.

Αν κάποιος βιώνει περιστασιακό στρες, διάφορες καθημερινές συνήθειες μπορεί να βοηθούν στη γενικότερη ευεξία.

Όταν όμως υπάρχει επίμονο ή έντονο άγχος που επηρεάζει την εργασία, τον ύπνο, τις σχέσεις ή την καθημερινότητα, χρειάζεται σωστή αξιολόγηση και αντιμετώπιση.

Και η κατάθλιψη;

Εδώ χρειάζεται ακόμη μεγαλύτερη προσοχή.

Υπάρχουν επιστημονικές έρευνες που εξετάζουν την κουρκουμίνη ως πιθανή συμπληρωματική παρέμβαση για συμπτώματα κατάθλιψης.

Αυτό όμως απέχει πολύ από το να πούμε ότι ο κουρκουμάς θεραπεύει την κατάθλιψη.

Οι μελέτες χρησιμοποιούν συγκεκριμένα σκευάσματα και δόσεις και τα διαθέσιμα στοιχεία δεν δικαιολογούν την αντικατάσταση καθιερωμένης θεραπείας.

Η κατάθλιψη είναι πραγματική κατάσταση υγείας και δεν αντιμετωπίζεται με μέλι, κανέλα ή ένα «φυσικό ελιξίριο».

Οι σπόροι chia και τα ωμέγα-3

Οι σπόροι chia περιέχουν ALA, ένα φυτικό ωμέγα-3 λιπαρό οξύ.

Αυτό είναι διατροφικά χρήσιμο.

Δεν πρέπει όμως να το μετατρέπουμε στον ισχυρισμό ότι μία κουταλιά chia «βελτιώνει τη λειτουργία του εγκεφάλου».

Ο οργανισμός μπορεί να μετατρέψει ένα μέρος του ALA στα μακράς αλύσου ωμέγα-3 EPA και DHA, αλλά η μετατροπή είναι περιορισμένη.

Οι σπόροι chia παραμένουν μια καλή τροφή, όχι θεραπεία για νευρολογικές ή ψυχιατρικές παθήσεις.

Τι σχέση έχει το μείγμα με τις αιμορροΐδες;

Εδώ ο αρχικός ισχυρισμός χρειάζεται μεγάλη διόρθωση.

Το συγκεκριμένο μείγμα δεν έχει αποδειχθεί ότι θεραπεύει τις αιμορροΐδες.

Οι σπόροι chia, όμως, έχουν ένα χαρακτηριστικό που μπορεί να είναι χρήσιμο στο πλαίσιο μιας συνολικά πλούσιας σε φυτικές ίνες διατροφής:

περιέχουν φυτικές ίνες.

Οι φυτικές ίνες μπορούν να βοηθήσουν τα κόπρανα να γίνουν πιο μαλακά και ευκολότερα στην αποβολή.

Αυτό έχει σημασία επειδή η δυσκοιλιότητα και το έντονο σφίξιμο κατά την κένωση μπορούν να επιβαρύνουν τις αιμορροΐδες.

Τι βοηθά πραγματικά στις αιμορροΐδες;

Στα απλά περιστατικά, οι συστάσεις συνήθως περιλαμβάνουν:

• επαρκείς φυτικές ίνες,
• αρκετά υγρά,
• αποφυγή έντονου σφιξίματος στην τουαλέτα,
• αποφυγή πολύωρης παραμονής στη λεκάνη,
• και, όταν χρειάζεται, κατάλληλες τοπικές ή άλλες θεραπείες.

Αν υπάρχει επίμονη αιμορραγία, έντονος πόνος ή συμπτώματα που δεν υποχωρούν, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.

Δεν πρέπει κάθε αίμα από το ορθό να θεωρείται αυτομάτως «αιμορροΐδες».

Μπορούμε λοιπόν να καταναλώνουμε το μείγμα;

Για έναν υγιή ενήλικα που ανέχεται τα συστατικά, μικρές διατροφικές ποσότητες των συγκεκριμένων τροφίμων μπορούν γενικά να αποτελούν μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής.

Το βασικό πρόβλημα δεν είναι ότι η κανέλα, ο κουρκουμάς ή οι σπόροι chia είναι «κακοί».

Το πρόβλημα ξεκινά όταν μια συνταγή τροφίμων παρουσιάζεται ως θεραπεία για τέσσερις ή πέντε διαφορετικές παθήσεις.

Δεν χρειάζεται να το παίρνετε για «αρκετές εβδομάδες ώστε να δράσει»

Δεν υπάρχει αποδεδειγμένο θεραπευτικό πρωτόκολλο που να λέει ότι δύο κουταλάκια αυτού του συγκεκριμένου μείγματος κάθε πρωί για συγκεκριμένο αριθμό εβδομάδων θεραπεύουν αρθρώσεις, σάκχαρο, άγχος ή αιμορροΐδες.

Επομένως, αν σας αρέσει γευστικά, αντιμετωπίστε το ως τρόφιμο.

Όχι ως αγωγή.

Ποιοι χρειάζονται περισσότερη προσοχή;

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν κάποιος:

• έχει διαβήτη και λαμβάνει φαρμακευτική αγωγή,
• παίρνει αντιπηκτικά ή άλλα φάρμακα,
• έχει προβλήματα στομάχου ή έντονη παλινδρόμηση,
• έχει ηπατική ή άλλη χρόνια πάθηση,
• είναι έγκυος ή θηλάζει,
• έχει αλλεργία σε κάποιο συστατικό,
• ή σκοπεύει να χρησιμοποιήσει συμπληρώματα υψηλής δόσης αντί για απλές μαγειρικές ποσότητες.

Σε αυτές τις περιπτώσεις αξίζει να συζητηθεί με γιατρό ή φαρμακοποιό.

Κανέλα: Δεν είναι όλες οι μορφές ίδιες

Η κανέλα Cassia, που είναι πολύ συνηθισμένη, μπορεί να περιέχει σημαντικά μεγαλύτερες ποσότητες κουμαρίνης από την κανέλα Κεϋλάνης.

Η υπερβολική και μακροχρόνια πρόσληψη κουμαρίνης μπορεί να είναι προβληματική, ιδιαίτερα για ευαίσθητα άτομα.

Αυτός είναι ακόμη ένας λόγος να μη θεωρούμε ότι επειδή ένα συστατικό είναι «φυσικό» μπορούμε να καταναλώνουμε απεριόριστες ποσότητες.

Και ο κουρκουμάς θέλει μέτρο

Η χρήση κουρκουμά ως μπαχαρικό στο φαγητό είναι διαφορετική από τη λήψη συμπυκνωμένων συμπληρωμάτων κουρκουμίνης.

Τα συμπληρώματα μπορεί να έχουν διαφορετική βιοδιαθεσιμότητα και πολύ μεγαλύτερες ποσότητες δραστικών ουσιών.

Άρα τα αποτελέσματα μιας μελέτης πάνω σε ένα συγκεκριμένο συμπλήρωμα δεν μπορούν να μεταφερθούν αυτούσια σε ένα κουταλάκι κουρκουμά από το ντουλάπι της κουζίνας.

Το «φυσικό» δεν σημαίνει ότι θεραπεύει τα πάντα

Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο συμπέρασμα.

Μέλι, κουρκουμάς, κανέλα και chia μπορούν να αποτελούν κανονικά τρόφιμα μιας ισορροπημένης διατροφής.

Κάποια από αυτά περιέχουν ενδιαφέρουσες βιοδραστικές ενώσεις.

Κάποια έχουν μελετηθεί ακόμη και σε κλινικές δοκιμές.

Αυτό όμως δεν μετατρέπει το μείγμα τους σε φάρμακο.

Δεν υπάρχει μία τροφή που να θεραπεύει ταυτόχρονα αρθρώσεις, οστά, διαβήτη, άγχος, κατάθλιψη και αιμορροΐδες.

Πότε ο πόνος στις αρθρώσεις χρειάζεται έλεγχο;

Ένας περιστασιακός πόνος μετά από καταπόνηση είναι διαφορετικός από τον επίμονο ή ανεξήγητο πόνο.

Χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση όταν ο πόνος:

• επιμένει ή επιδεινώνεται,
• συνοδεύεται από έντονο πρήξιμο,
• υπάρχει ερυθρότητα ή θερμότητα στην άρθρωση,
• εμφανίζεται μετά από σημαντικό τραυματισμό,
• περιορίζει σημαντικά την κίνηση,
• ή συνοδεύεται από πυρετό ή άλλα γενικά συμπτώματα.

Το συμπέρασμα

Το μείγμα με μέλι, κανέλα, κουρκουμά, μηλόξιδο και chia περιέχει τρόφιμα που μπορούν να έχουν θέση σε μια ισορροπημένη διατροφή.

Ο κουρκουμάς και η κουρκουμίνη έχουν μελετηθεί για πιθανή ανακούφιση συμπτωμάτων οστεοαρθρίτιδας.

Η κανέλα έχει μελετηθεί για πιθανές επιδράσεις στον γλυκαιμικό έλεγχο.

Οι σπόροι chia προσφέρουν φυτικές ίνες, μέταλλα και φυτικό ωμέγα-3.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δύο κουταλιές το πρωί θεραπεύουν τον πόνο στα οστά και τις αρθρώσεις, το άγχος, την κατάθλιψη, τον διαβήτη ή τις αιμορροΐδες.

Αν σας αρέσει το μείγμα, μπορείτε να το αντιμετωπίζετε ως ένα τρόφιμο και όχι ως «φυσικό φάρμακο».

Για πραγματικό και επίμονο πρόβλημα υγείας, μεγαλύτερη αξία έχει να βρεθεί η αιτία και η κατάλληλη θεραπεία παρά να καλυφθεί το σύμπτωμα με μια viral συνταγή.

Σημείωση: Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά ιατρική διάγνωση ή εξατομικευμένη θεραπεία. Μην αλλάζετε ή διακόπτετε συνταγογραφημένη αγωγή λόγω της χρήσης τροφίμων, βοτάνων ή συμπληρωμάτων.