ΕΚΤΑΚΤΟ ΑΠΟ ΜΗΤΣΟΤΣΑΚΗ ΤΩΡΑ

Νέες ανακοινώσεις Μητσοτάκη: 120 δόσεις για χρέη, αυξημένο επίδομα θέρμανσης και μέτρα για τα καύσιμα
Ένα νέο πακέτο παρεμβάσεων που αγγίζει άμεσα την καθημερινότητα νοικοκυριών και επιχειρήσεων βρίσκεται σε εφαρμογή ή προετοιμασία, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να επανέρχεται στις τελευταίες ανακοινώσεις της κυβέρνησης για τα καύσιμα, το πετρέλαιο θέρμανσης, τις οφειλές προς Εφορία και ασφαλιστικά ταμεία και την προστασία των δανειοληπτών.
Ο πρωθυπουργός, στην εβδομαδιαία ανασκόπησή του την Κυριακή 4 Οκτωβρίου, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στις πιέσεις που προκαλεί η νέα ενεργειακή αναταραχή και ξεκαθάρισε ότι η κυβέρνηση θα συνεχίσει τις παρεμβάσεις για τη στήριξη των πολιτών.
Οι ανακοινώσεις έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς ο Οκτώβριος είναι ο μήνας κατά τον οποίο ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, ενώ ταυτόχρονα η αύξηση του ενεργειακού κόστους δημιουργεί νέες πιέσεις στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
Στο πακέτο ξεχωρίζουν η νέα ρύθμιση έως 120 δόσεις για παλιές οφειλές, η αύξηση του επιδόματος θέρμανσης και η προσπάθεια συγκράτησης της τιμής του πετρελαίου θέρμανσης κάτω από συγκεκριμένο επίπεδο.
Μητσοτάκης: «Δεν θα αφήσουμε την παγκόσμια ενεργειακή κρίση να γίνει εθνικό αδιέξοδο»
Ο πρωθυπουργός έστειλε σαφές μήνυμα για το ενεργειακό κόστος, υπογραμμίζοντας ότι η κυβέρνηση δεν σκοπεύει να περιοριστεί σε συστάσεις προς τους πολίτες για μικρότερη κατανάλωση.
Η θέση που διατύπωσε είναι ότι η ενεργειακή αναταραχή αποτελεί ευρωπαϊκό πρόβλημα και απαιτεί κοινές και πιο τολμηρές ευρωπαϊκές λύσεις.
Η Αθήνα ζητά παράλληλα μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ώστε τα κράτη-μέλη να έχουν περισσότερο χώρο για μέτρα στήριξης απέναντι στις αυξημένες ενεργειακές τιμές.
Στο εσωτερικό, πάντως, η κυβέρνηση προχωρά ήδη σε μια σειρά παρεμβάσεων.
1. Πετρέλαιο θέρμανσης: Στόχος να παραμείνει κάτω από 1,75 ευρώ το λίτρο
Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα για εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά είναι η τιμή με την οποία θα ξεκινήσει η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης.
Η κυβέρνηση έχει θέσει ως στόχο η τιμή να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο.
Πρόκειται για το επίπεδο κοντά στο οποίο είχε ολοκληρωθεί η προηγούμενη περίοδος διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης στα τέλη Απριλίου.
Η νέα περίοδος διάθεσης ξεκινά στις 15 Οκτωβρίου και οι τελικές ανακοινώσεις για την παρέμβαση στην τιμή θα γίνουν όσο το δυνατόν πιο κοντά στην ημερομηνία έναρξης.
Συνδυαστική παρέμβαση κυβέρνησης και διυλιστηρίων
Το τελικό ύψος της στήριξης δεν έχει ακόμη «κλειδώσει», καθώς θα εξαρτηθεί και από την πορεία των διεθνών τιμών.
Ο σχεδιασμός προβλέπει συνδυαστική παρέμβαση κυβέρνησης και διυλιστηρίων.
Αυτό σημαίνει ότι το ακριβές ποσό της έκπτωσης ή της επιδότησης στην τελική τιμή του πετρελαίου θέρμανσης θα προσδιοριστεί όταν υπάρχει σαφέστερη εικόνα της αγοράς λίγο πριν από τις 15 Οκτωβρίου.
Άρα, το 1,75 ευρώ δεν αποτελεί εγγυημένη τελική τιμή για κάθε περιοχή της χώρας, αλλά κυβερνητικό στόχο για τη συγκράτηση της τιμής.
2. Αυξάνεται το επίδομα θέρμανσης
Παράλληλα με την παρέμβαση στην τιμή του πετρελαίου, η κυβέρνηση έχει ανακοινώσει ότι θα υπάρξει αύξηση του επιδόματος θέρμανσης.
Η παρέμβαση θα παραμείνει στοχευμένη.
Αυτό σημαίνει ότι η ενίσχυση θα συνδέεται με εισοδηματικά αλλά και γεωγραφικά κριτήρια.
Η λογική είναι ότι οι ανάγκες θέρμανσης δεν είναι ίδιες σε ολόκληρη τη χώρα.
Ένα νοικοκυριό σε περιοχή με πολύ χαμηλές θερμοκρασίες έχει διαφορετικές ανάγκες από ένα νοικοκυριό σε περιοχή με ηπιότερο χειμώνα.
Πότε θα ανακοινωθούν τα ποσά του επιδόματος θέρμανσης
Τα ακριβή ποσά και οι λεπτομέρειες της αυξημένης ενίσχυσης αναμένεται να εξειδικευτούν μαζί με το συνολικό πλαίσιο για τη νέα περίοδο θέρμανσης.
Μέχρι στιγμής έχει ανακοινωθεί η αύξηση του επιδόματος, όχι όμως ένα ενιαίο νέο ποσό που θα λάβουν όλοι οι δικαιούχοι.
Οι τελικές ανακοινώσεις έχουν ιδιαίτερη σημασία, καθώς θα καθορίσουν:
- τα ποσά της ενίσχυσης,
- τα εισοδηματικά κριτήρια,
- τα γεωγραφικά κριτήρια,
- τις κατηγορίες καυσίμων που θα καλύπτονται,
- τις ημερομηνίες των αιτήσεων και των πληρωμών.
3. Πετρέλαιο κίνησης: Αυξημένη επιδότηση στην αντλία
Η κυβέρνηση προχώρησε ήδη σε παρέμβαση και στο πετρέλαιο κίνησης.
Η επιδότηση στο δίκτυο αυξήθηκε από τα 10 στα 15 λεπτά για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου.
Το μέτρο έχει προσωρινό χαρακτήρα και, με τα σημερινά δεδομένα, ισχύει έως τις 15 Οκτωβρίου.
Η παρέμβαση κρίθηκε αναγκαία επειδή η τιμή του ντίζελ δεν επηρεάζει μόνο όσους χρησιμοποιούν πετρελαιοκίνητα αυτοκίνητα.
Επηρεάζει μεταφορές, επαγγελματίες και συνολικά την εφοδιαστική αλυσίδα, με αποτέλεσμα οι αυξήσεις να μπορούν να μεταφερθούν τελικά και στις τιμές προϊόντων.
Έκπτωση και από τα διυλιστήρια
Στην κρατική παρέμβαση προστίθεται έκπτωση από τα διυλιστήρια.
Για το πετρέλαιο κίνησης προβλέπεται επιπλέον έκπτωση 5 λεπτών.
Έτσι, σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, η συνολική ελάφρυνση στο ντίζελ κίνησης μπορεί να φτάσει τα 20 λεπτά.
Παράλληλα, τα διυλιστήρια προσφέρουν έκπτωση 10 λεπτών στην αμόλυβδη βενζίνη.
4. Μεγάλη αλλαγή στα χρέη: Από 72 σε 120 δόσεις
Ίσως η παρέμβαση με το μεγαλύτερο ενδιαφέρον για νοικοκυριά και μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι η νέα ρύθμιση των ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Η κυβέρνηση διευρύνει το πλαίσιο των 72 δόσεων σε έως 120 δόσεις.
Η ρύθμιση αφορά παλιές οφειλές:
- προς την Εφορία,
- προς τα ασφαλιστικά ταμεία.
Η ελάχιστη μηνιαία δόση ορίζεται στα 30 ευρώ.
Στόχος είναι να μειωθεί η μηνιαία επιβάρυνση για πολίτες και επιχειρήσεις που εξακολουθούν να κουβαλούν παλιά χρέη.
Ποια χρέη μπαίνουν στις 120 δόσεις
Η νέα ρύθμιση καλύπτει ληξιπρόθεσμες οφειλές που έχουν δημιουργηθεί έως και τις:
31 Δεκεμβρίου 2024.
Σύμφωνα με την κυβερνητική ενημέρωση, αφορά οφειλές που δεν βρίσκονταν σε καθεστώς ρύθμισης στις 30 Σεπτεμβρίου 2026.
Πρόκειται για σημαντική διεύρυνση του χρονικού ορίου των οφειλών που μπορούν να ενταχθούν.
Τι γίνεται με όσους είναι ήδη στις 72 δόσεις
Υπάρχει σημαντική πρόβλεψη και για όσους έχουν ήδη ενταχθεί στη ρύθμιση των 72 δόσεων.
Οι συγκεκριμένοι οφειλέτες θα μπορούν να υπαχθούν στη νέα ρύθμιση των 120 δόσεων.
Έτσι μπορούν να αποκτήσουν μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο αποπληρωμής και χαμηλότερη μηνιαία επιβάρυνση.
Παράδειγμα: Τι αλλάζει πρακτικά με τις 120 δόσεις
Η διαφορά μπορεί να είναι σημαντική.
Για παράδειγμα, σε μια οφειλή 12.000 ευρώ, αν αγνοήσουμε για λόγους απλού παραδείγματος τόκους και λοιπές επιβαρύνσεις:
Σε 72 δόσεις το κεφάλαιο αντιστοιχεί περίπου σε 167 ευρώ τον μήνα.
Σε 120 δόσεις αντιστοιχεί περίπου σε 100 ευρώ τον μήνα.
Το πραγματικό ποσό της δόσης θα εξαρτάται φυσικά από τους όρους της ρύθμισης και τις σχετικές επιβαρύνσεις.
Η βασική λογική, όμως, είναι σαφής: περισσότερες δόσεις σημαίνουν μικρότερη μηνιαία πίεση.
5. Νέοι αυστηρότεροι κανόνες για τους servicers
Παράλληλα, η κυβέρνηση προχωρά σε αλλαγές στο πλαίσιο λειτουργίας των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.
Στόχος είναι να ενισχυθεί η θέση των οφειλετών και να περιοριστούν πρακτικές που δημιουργούν προβλήματα σε πολίτες οι οποίοι επιχειρούν να ρυθμίσουν τις υποχρεώσεις τους.
Ένα από τα σημαντικότερα νέα μέτρα αφορά την προκαταβολή που μπορεί να ζητείται για τη ρύθμιση μιας οφειλής.
Πλαφόν 15% στην προκαταβολή
Προβλέπεται ανώτατο όριο 15% στην προκαταβολή που μπορεί να απαιτηθεί στο πλαίσιο ρύθμισης.
Μέχρι σήμερα το ύψος της προκαταβολής μπορούσε να εξαρτάται περισσότερο από την κρίση του πιστωτή.
Με το νέο πλαίσιο τίθεται συγκεκριμένο όριο.
Η αλλαγή έχει στόχο να διευκολύνει οφειλέτες που θέλουν να μπουν σε ρύθμιση αλλά αδυνατούν να συγκεντρώσουν ένα πολύ μεγάλο ποσό προκαταβολής.
Πάγωμα τόκων αν δεν δοθούν στοιχεία μέσα σε 45 ημέρες
Μία ακόμη σημαντική αλλαγή αφορά την ενημέρωση του οφειλέτη.
Εάν ο πολίτης ζητήσει πλήρη εικόνα της οφειλής του και δεν τη λάβει εντός 45 ημερών, προβλέπεται πάγωμα των τόκων.
Η παρέμβαση επιχειρεί να αντιμετωπίσει τις μεγάλες καθυστερήσεις που μπορεί να αφήνουν έναν οφειλέτη χωρίς σαφή εικόνα για το ποσό που χρωστά και τους όρους αποπληρωμής του.
Πρόστιμο έως 500.000 ευρώ σε servicers
Το νέο πλαίσιο προβλέπει επίσης αυστηρότερες συνέπειες για εταιρείες που δεν τηρούν συμφωνημένες ρυθμίσεις.
Εάν ένας servicer παραβιάσει συμφωνημένη ρύθμιση, προβλέπονται κυρώσεις.
Στις ανακοινώσεις περιλαμβάνεται δυνατότητα επιβολής προστίμου που μπορεί να φτάσει έως και τις 500.000 ευρώ.
Παράλληλα, προβλέπονται πρόσθετες δικλίδες προστασίας για τον συνεπή οφειλέτη.
Τι ισχύει με τον εξωδικαστικό μηχανισμό
Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε παράλληλα ότι το όριο υπαγωγής στον εξωδικαστικό μηχανισμό έχει μειωθεί στα 5.000 ευρώ.
Μέσω του μηχανισμού μπορεί, ανάλογα με την περίπτωση, να προκύψει ρύθμιση που φτάνει έως και τις 240 δόσεις.
Οι 120 δόσεις για παλιές οφειλές και ο εξωδικαστικός μηχανισμός αποτελούν διαφορετικά εργαλεία και δεν πρέπει να συγχέονται.
6. Παρεμβάσεις για τους πληγέντες από την κακοκαιρία στην Κρήτη
Στην τελευταία εβδομαδιαία ανασκόπησή του ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε εκτενώς και στην κακοκαιρία που έπληξε την Κρήτη.
Η κυβέρνηση έχει ανακοινώσει ότι θα κινηθούν οι διαδικασίες καταγραφής των ζημιών και αποκατάστασης.
Κυβερνητικό κλιμάκιο μεταβαίνει στο νησί για τον συντονισμό της διαδικασίας και την αποτίμηση της κατάστασης.
Ο πρωθυπουργός διαβεβαίωσε ότι οι πληγέντες δεν θα μείνουν μόνοι απέναντι στις συνέπειες της θεομηνίας.
Το μεγάλο στοίχημα τώρα είναι η 15η Οκτωβρίου
Η επόμενη ημερομηνία που πρέπει να κρατήσουν τα νοικοκυριά είναι η 15η Οκτωβρίου.
Τότε ξεκινά η νέα περίοδος διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης.
Μέχρι τότε αναμένονται οι τελικές αποφάσεις για το ύψος της παρέμβασης στην τιμή.
Παράλληλα αναμένονται περισσότερες λεπτομέρειες για το αυξημένο επίδομα θέρμανσης.
Τι έχει ήδη αποφασιστεί και τι περιμένουμε ακόμη
Για να μην υπάρξει σύγχυση:
Έχει ανακοινωθεί:
- η διεύρυνση της ρύθμισης από 72 σε έως 120 δόσεις,
- η ελάχιστη δόση των 30 ευρώ,
- η κάλυψη ληξιπρόθεσμων οφειλών έως 31/12/2024,
- η δυνατότητα μετάβασης από τις 72 στις 120 δόσεις,
- η προσωρινή αύξηση της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης,
- η αύξηση του επιδόματος θέρμανσης,
- οι αυστηρότεροι κανόνες για τους servicers.
Αναμένουμε ακόμη:
- το ακριβές ύψος της παρέμβασης στο πετρέλαιο θέρμανσης,
- την τελική τιμή εκκίνησης στην αγορά,
- την πλήρη εξειδίκευση του αυξημένου επιδόματος θέρμανσης.
Μητσοτάκης: Πίεση και προς την Ευρώπη για νέα μέτρα
Ο πρωθυπουργός επιμένει ότι το ενεργειακό πρόβλημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποκλειστικά σε εθνικό επίπεδο.
Η ελληνική πλευρά ζητά ευρωπαϊκή αντίδραση και μεγαλύτερο δημοσιονομικό περιθώριο ώστε τα κράτη να μπορούν να προστατεύσουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Το μήνυμα της κυβέρνησης είναι ότι οι εθνικές παρεμβάσεις θα συνεχιστούν, αλλά χρειάζεται παράλληλα ευρωπαϊκή απάντηση όσο οι διεθνείς τιμές παραμένουν υπό πίεση.
Τι πρέπει να κρατήσουν τα νοικοκυριά
Για τους πολίτες, οι τελευταίες ανακοινώσεις μεταφράζονται σε τέσσερα βασικά σημεία:
Πρώτον: έρχεται αυξημένο επίδομα θέρμανσης.
Δεύτερον: στόχος της κυβέρνησης είναι η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης να παραμείνει κάτω από 1,75 ευρώ το λίτρο.
Τρίτον: ανοίγει η δυνατότητα αποπληρωμής παλιών χρεών προς Εφορία και ασφαλιστικά ταμεία σε έως 120 δόσεις, με ελάχιστη δόση 30 ευρώ.
Τέταρτον: θεσπίζονται αυστηρότεροι κανόνες για τους servicers, με πλαφόν στην προκαταβολή και νέες κυρώσεις.
Το επόμενο μεγάλο βήμα αναμένεται πριν από τις 15 Οκτωβρίου, όταν θα πρέπει να έχουν αποσαφηνιστεί οι λεπτομέρειες για το πετρέλαιο και το επίδομα θέρμανσης.
Για εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά, αυτές θα είναι οι ανακοινώσεις που θα δείξουν στην πράξη πόσο θα κοστίσει ο φετινός χειμώνας και πόσο από αυτό το κόστος θα απορροφήσουν τα νέα μέτρα στήριξης.