Ουρικό οξύ: Πόσο επικίνδυνη είναι-Τι να φάτε για να ρίξετε το ουρικό οξύ- Ποιες τροφές να αποφύγετε
Το ουρικό οξύ είναι μία ουσία που παράγεται στον οργανισμό από το μεταβολισμό των πουρινών. Οι πουρίνες παράγονται είτε από τον ίδιο τον οργανισμό είτε λαμβάνονται μέσω συγκεκριμένων τροφών. Αν αυξηθεί πολύ το επίπεδο του ουρικού οξέος στο αίμα παρουσιάζεται μία κατάσταση που λέγεται υπερουριχαιμία. Το όριο για να θεωρηθούν αυξημένες οι τιμές του ουρικού οξέος είναι >6,8 mg/dl.
Μόλις παραχθεί το ουρικό οξύ μεταφέρεται μέσω του αίματος στους νεφρούς, όπου φιλτράρεται και αποβάλλεται στα ούρα. Περίπου 1 στους 5 ανθρώπους έχει υψηλό επίπεδο ουρικού οξέος, δηλαδή πάνω από την ανώτερη φυσιολογική τιμή. Αυτή η υψηλή τιμή μπορεί να σχετίζεται με αρθρίτιδα ή με νεφρολιθίαση. Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι ασυμπτωματικοί.
Αίτια και συμπτώματα ουρικού οξέος
Η υπερουριχαιμία (δηλαδή η αύξηση του ουρικού οξέος πάνω από το ανώτερο φυσιολογικό όριο) μπορεί να οφείλεται είτε σε αυξημένη παραγωγή ουρικού οξέος (αυξημένος μεταβολισμός των πουρινών ή κυτταρική καταστροφή που οδηγεί σε παραγωγή ουρικού οξέος) είτε σε περιορισμένη απέκκριση του ουρικού οξέος από τους νεφρούς.
Τις περισσότερες φορές το υψηλό επίπεδο ουρικού οξέος είναι απόρροια της μη αποβολής του με αποτελεσματικό τρόπο από τους νεφρούς. Παράγοντες που δυσχεραίνουν την αποβολή του είναι η κακή διατροφή, η παχυσαρκία, ο σακχαρώδης διαβήτης, η λήψη συγκεκριμένων διουρητικών και η κατάχρηση αλκοόλ.

Συνοπτικά, το υψηλό επίπεδο ουρικού οξέος μπορεί να επιδεινώνεται λόγω των παρακάτω αιτιών:
Διουρητικά
Κατάχρηση αλκοόλ
Γενετική προδιάθεση
Υποθυρεοειδισμός
Ανοσοκατασταλτικά φάρμακα
Παχυσαρκία
Ψωρίαση
Στεφανιαία νόσος
Υπέρταση
Διατροφή πλούσια σε πουρίνες (συκώτι, σαρδέλες, σάλτσα, αποξηραμένα φασόλια, αρακάς, μανιτάρια, αντζούγιες)
Νεφρική ανεπάρκεια
Σύνδρομο λύσης όγκου (αιφνίδια απελευθέρωση κυττάρων στο αίμα που οφείλεται σε διάφορους καρκίνους ή σε χημειοθεραπεία)
Χημειοθεραπεία ή ακτινοθεραπεία
Δεν είναι σαφές αν οι ασθενείς θα εκδηλώσουν κάποιο εμφανές σύμπτωμα, ώστε να αντιληφθούν ότι έχουν αυξημένο ουρικό οξύ. Αν εμφανιστούν συμπτώματα τότε αυτά μπορεί να οφείλονται σε: σχηματισμό τόφων (κρύσταλλοι ουρικών αλάτων σε περιοχές του σώματος όπως οι χόνδροι, οι αρθρώσεις, οι τένοντες, τα οστά και οι νεφροί), σχηματισμό λίθων στους νεφρούς και σε ουρική αρθρίτιδα (φλεγμονή, πρήξιμο και ερυθρότητα στην άρθρωση).

Διάγνωση ουρικού οξέος
Η διάγνωση της υπερουριχαιμίας τίθεται με βιοχημικές εξετάσεις αίματος και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί μελέτη ούρων 24ωρου. Για την αιματολογική εξέταση χρειάζεται νηστεία 8 ωρών και αποφυγή λιπαρών φαγητών για 12 ώρες πριν την αιμοληψία.
Η μέτρηση του ουρικού οξέος ούρων 24ώρου γίνεται με συλλογή των ούρων για ένα 24ωρο. Η συλλογή των ούρων ξεκινά από τα δεύτερα πρωινά ούρα, με τη χρήση ενός ειδικού συλλέκτη ούρων 24ωρου και συνεχίζεται μέχρι και την πρώτη ούρηση της 2ης ημέρας. Τα ούρα διατηρούνται στο ψυγείο μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία.
Θεραπεία και αντιμετώπιση για το ουρικό οξύ
Η θεραπεία εξαρτάται από το αίτιο που προκαλεί την υπερουριχαιμία, συνεπώς αν συνυπάρχει κάποιο άλλο νόσημα θα πρέπει να αντιμετωπιστεί. Αν ο ασθενής είναι ασυμπτωματικός συνήθως δεν απαιτείται φαρμακευτική αγωγή για τη μείωση του ουρικού οξέος. Υπάρχουν τροφές που αυξάνουν το επίπεδό του και έτσι, καλό θα ήταν να καταναλώνονται με μέτρο:
Αλκοόλ
Κόκκινο κρέας
Εντόσθια
Θαλασσινά
Αναψυκτικά με ζάχαρη
Αμύγδαλα
Ντομάτα
Μανιτάρια
Επίσης, κάποια φάρμακα για άλλες παθήσεις μπορεί να ευθύνονται για την αύξηση του ουρικού οξέος. Για να μειώσεις το ουρικό οξύ πρέπει να γίνουν κάποιες αλλαγές στη διατροφή. Συνιστάται η κατανάλωση άφθονου νερού και χυμών φρούτων πλούσιων σε βιταμίνη C (πορτοκάλι, μανταρίνι, φράουλες, ακτινίδιο, ροδάκινο, μάνγκο, ανανάς, λεμόνι).
Επίσης, υπάρχουν βότανα που είναι πολύ αποτελεσματικά στην απομάκρυνση των κρυστάλλων ουρικού οξέος. Σε περίπτωση που διαγνωστεί ουρική αρθρίτιδα θα πρέπει να ληφθεί ειδική φαρμακευτική αγωγή για τον έλεγχο του ουρικού οξέος.
Τα τρόφιμα που είναι πλούσια σε πουρίνες και πρέπει να αποφεύγονται τόσο σε οξεία φάση όσο και σε φάση ύφεσης είναι:
Εντόσθια (συκώτι μυαλά, νεφρά), ζωμός κρέατος, γλυκάδια
Κρέας από κυνήγι και ζωμός κρέατος
Αμύγδαλα
Θαλασσινά (μύδια, χτένια αυγοτάραχο)
Μικρά ψάρια όπως σαρδέλες, σκουμπρί, ρέγκα, αντσούγιες
Μαγιά
Μπύρα
Τρόφιμα που επιτρέπονται σε μικρές ποσότητες αλλά απαιτούν προσοχή:
Κοτόπουλο, γαλοπούλα
Μεγάλα Ψάρια
Κόκκινο κρέας (μοσχάρι, χοιρινό, αρνί, κατσίκι)
Αρακάς, φασόλια, σπανάκι, φακές, σπαράγγια, μανιτάρια, ντομάτα, κουνουπίδι, σπαράγγια
Ψωμί και δημητριακά ολικής αλέσεως
Πλιγούρι βρώμης, πίτουρο σιταριού και φύτρο σιταριού
Τρόφιμα που επιτρέπονται:
Γάλα, γιαούρτι, τυρί, (προτιμήστε τα γαλακτοκομικά προϊόντα χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά)
Αυγά
Ζυμαρικά, ρύζι, πατάτες βραστές ή ψητές
Φρούτα, χυμοί φρούτων
Λαχανικά (εκτός από αυτά που αναφέρονται στις παραπάνω κατηγορίες)
Ελαιόλαδο, ελιές
Μέλι, φρούτα
Δημητριακά και ψωμί που δεν είναι ολικής άλεσης (Ψωμί λευκό και καλαμποκιού)
Φυστικοβούτυρο και ξηροί καρποί (εκτός από αμύγδαλα)
Ροφήματα όπως καφέ, τσάι και κακάο
Κρασί (η μέτρια κατανάλωση κρασιού δε φαίνεται να επηρεάζει και σε κάποιες μελέτες λειτουργεί προστατευτικά)
Για την αντιμετώπιση του ουρικού οξέος συνιστάται η διατήρηση του βάρους σε φυσιολογικά επίπεδα ή η απώλεια βάρους όταν αυτό υπερβαίνει τα φυσιολογικά όρια για την υγεία .Σε καμία περίπτωση δεν θέλουμε απότομη απώλεια βάρους, καθώς σχετίζεται με μείωση της ινσουλινοαντίστασης και των αυξημένων επιπέδων ουρικού οξέος στο αίμα.
Η αύξηση των επιπέδων ουρικού οξέος στο σώμα μπορεί να οδηγήσει σε διάφορα προβλήματα υγείας, όπως πυρετό, φλεγμονή στις αρθρώσεις, σκασμένο δέρμα, διάβρωση των οστών και ακόμη και κυτταρίτιδα στους γύρω μαλακούς ιστούς.
Ιστορικά, αυτή η κατάσταση ήταν γνωστή ως η «ασθένεια των βασιλιάδων», καθώς εμφανιζόταν συχνότερα σε όσους μπορούσαν να αντέξουν οικονομικά πλούσιες διατροφές γεμάτες αλκοόλ και κόκκινο κρέας—τροφές που είναι γνωστό ότι αυξάνουν σημαντικά τα επίπεδα ουρικού οξέος.

Αν και ορισμένες τροφές συμβάλλουν στη συσσώρευση ουρικού οξέος, άλλες μπορούν να βοηθήσουν στη μείωσή του. Παρακάτω αναφέρονται μερικές φυσικές τροφές που μπορεί να συμβάλλουν στη μείωση των επιπέδων ουρικού οξέος στο αίμα:
Τροφές που Βοηθούν στη Μείωση του Ουρικού Οξέος
Μούρα
Τα κόκκινα και μπλε μούρα—όπως τα κεράσια, οι φράουλες και τα μύρτιλα—είναι πλούσια σε βιοφλαβονοειδή όπως οι ανθοκυανιδίνες και οι προανθοκυανιδίνες. Αυτές οι ενώσεις βοηθούν στην αποτροπή της καταστροφής του κολλαγόνου και στη μείωση της φλεγμονής που προκαλεί το ουρικό οξύ.
Μήλα
Τα μήλα περιέχουν υψηλά επίπεδα μηλικού οξέος, το οποίο βοηθά στην εξουδετέρωση των πουρινών. Οι πουρίνες είναι ουσίες που βρίσκονται σε τροφές όπως οι αντζούγιες, τα κρεμμύδια, τα φασόλια και η μπύρα. Όταν μεταβολίζονται από το σώμα, οι πουρίνες οδηγούν σε παραγωγή ουρικού οξέος.
Φασόλια Πίντο
Αυτά τα όσπρια είναι εξαιρετική πηγή φυλλικού οξέος και έχουν φυσικά χαμηλή περιεκτικότητα σε πουρίνες. Τα ρεβίθια και τα μαύρα φασόλια είναι επίσης καλές επιλογές, καθώς περιέχουν μικρές ποσότητες πουρινών.
Μαϊντανός
Το βότανο αυτό λειτουργεί ως φυσικό διουρητικό, βοηθώντας στην αποβολή του ουρικού οξέος από το σώμα. Περιέχει ενώσεις όπως η κερσετίνη και η καμφερόλη, που συμβάλλουν στις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του. Μπορείς να προσθέτεις μαϊντανό στα φαγητά σου ή να τον αναμειγνύεις σε φυσικούς χυμούς.
Λάιμ
Ο χυμός λάιμ δρα ως φυσικός διαλύτης για τη συσσώρευση ουρικού οξέος. Στύψε το χυμό από μισό λάιμ σε ένα ποτήρι νερό και πιες το δύο φορές την ημέρα για καλύτερα αποτελέσματα.
Πρώιμο Σύμπτωμα: Ποδάγρα
Το πρώτο σημάδι αυξημένων επιπέδων ουρικού οξέος εμφανίζεται συχνά στο μεγάλο δάχτυλο του ποδιού και ονομάζεται ποδάγρα. Αν παρατηρήσεις πρήξιμο, πόνο ή ερυθρότητα σε εκείνη την περιοχή, είναι σημαντικό να συμβουλευτείς άμεσα έναν επαγγελματία υγείας.
Η έγκαιρη δράση και η προσεκτική επιλογή τροφών μπορούν να κάνουν μεγάλη διαφορά στη διαχείριση των επιπέδων ουρικού οξέος και στην πρόληψη μακροχρόνιων επιπλοκών στην υγεία. Πάντα να θυμάσαι—η υγεία σου έρχεται πρώτη!
Τα συμπτώματα υψηλού ουρικού οξέος
Τα συμπτώματα υψηλού ουρικού οξέος (υπερουριχαιμία) ή ουρικής αρθρίτιδας μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με την περίπτωση, αλλά τα πιο συνηθισμένα περιλαμβάνουν:
Πόνος στις αρθρώσεις (κυρίως στη βάση του μεγάλου δακτύλου του ποδιού)
- Ξαφνικός, έντονος πόνος, ειδικά τη νύχτα
- Αίσθηση καψίματος και πίεσης
- Ο πόνος μπορεί να διαρκέσει μερικές ώρες έως μέρες
Πρήξιμο και ερυθρότητα στην άρθρωση
- Φλεγμονή, πρήξιμο, ευαισθησία στην αφή
- Το δέρμα πάνω από την άρθρωση μπορεί να είναι κόκκινο, ζεστό και γυαλιστερό
Νυχτερινές κρίσεις
- Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως ξαφνικά κατά τη διάρκεια της νύχτας
Υψηλά επίπεδα ουρικού οξέος στο αίμα
(συχνά χωρίς συμπτώματα)
- Σε πολλές περιπτώσεις, κάποιος μπορεί να έχει υψηλό ουρικό οξύ (υπερουριχαιμία) χωρίς να έχει εμφανή συμπτώματα — αυτό ονομάζεται ασυμπτωματική υπερουριχαιμία.
Άλλα πιθανά συμπτώματα μακροχρόνιας ουρικής αρθρίτιδας
- Σχηματισμός τόφων (εναποθέσεις ουρικού οξέος κάτω από το δέρμα)
- Προβλήματα με τα νεφρά (π.χ., πέτρες στα νεφρά)
Αν έχεις ανησυχία ή εμφανίζεις συμπτώματα, καλό είναι να κάνεις εξέταση αίματος και να μιλήσεις με γιατρό.
Το διαβάσαμε εδώ truelife.gr
*Αυτό το άρθρο έχει μόνο πληροφοριακό χαρακτήρα και δεν έχει σκοπό την παροχή ιατρικής συμβουλής. Η σελίδα δεν ευθύνεται για οποιεσδήποτε πιθανές συνέπειες από οποιαδήποτε θεραπεία, άσκηση, διατροφή, εφαρμογή φαρμάκων ή οποιαδήποτε άλλη παρόμοια ενέργεια που προκύπτει από την ανάγνωση ή την παρακολούθηση των πληροφοριών που περιέχονται σε αυτό το άρθρο. Πριν από την εφαρμογή οποιασδήποτε θεραπείας, παρακαλείστε να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας ή άλλον φορέα παροχής υπηρεσιών υγείας.
